پودر ماهی

عمده ترین کاربرد پودر ماهی در طول تاریخ معمولا در زمینه تغذیه طیور ، دام های صنعتی و عمده تغذیه آبزیان پرورشی می باشد. استفاده از انواع کاربرد پودر ماهی در ابتدای قرن 14 در سفرهای مارکوپولو به نحوی اشاره شده است: “آنها گاو ، گاو ، گوسفند ، شتر و اسب خود را برای تغذیه از ماهی خشک که به طور منظم برای آنها سرو می شود ، تغذیه می کنند بدون هیچ نشانه ای از دوست نداشتن. ” استفاده از شاه ماهی به عنوان ماده اولیه صنعتی از اوایل سال 800 میلادی در نروژ آغاز شد. یک فرآیند ابتدایی فشار دادن روغن از شاه ماهی با استفاده از تخته و چوب های چوبی انجام می شده است.

کاربردهای پودر آبزیان

قبل از سال 1910، استفاده از پودر آبزیان در انگلیس جهت کاربرد بعنوان کود استفاده می شد. پودر ماهیان در درجه اول به عنوان منبع مکمل پروتئینی در غذای ترکیبی استفاده می شود.از سال 2010، حدود 56٪ پودر ماهی برای تغذیه ماهی پرورشی، حدود 20٪ در خوراک دامها، حدود 12٪ در تغذیه طیور و حدود 12٪ در سایر مصارف ، که شامل کود و غیره می باشد مورد استفاده قرار می گیرد. قیمت پودر ماهی بعنوان منبع پروتئین از سال 2000 بین 385 تا 554 دلار در هر تن را به خود اختصاص می داد که تقریباً دو تا سه برابر قیمت کنجاله سویا است. افزایش تقاضا برای آبزیان، در حالی که مردم در کشورهای پیشرفته از گوشت قرمز و سایر منابع پروتئین گوشت دور می شوند، تقاضا برای ماهیان پرورشی را افزایش داده است، به طوری که ماهی های پرورشی نیمی از ماهی های مصرفی در سراسر جهان را از سال 2016 تشکیل می دهند. تقاضا برای پودر ماهی به همین ترتیب افزایش یافته است، درصورتیکه تعادل بین تولید و مصرف این ماده حیاتی وجود نداشته باشد. این امر منجر به گرایش به سمت استفاده از سایر مواد مانند کنجاله سویا، کنجاله پنبه دانه، پس مانده های فرآوری شده از ذرت و گندم، حبوبات و جلبک ها و افزایش تحقیقات برای یافتن گزینه هایی برای کنجاله ماهی و کاربردهای استراتژیک جایگزین روز به روز در حال افزایش می باشد. مراحل تولید پودر ماهی جنوب ابتدا ماهی صید شده و یا ضایعات کارخانه ای آبزی با انجام مراحلی مانند:پختن، فشار دادن، خشک کردن و آسیاب کردن ماهی یا ضایعات ماهی به پودر خشک شده و یا ماهی خشک شده جامد تبدیل می گردد. در این مرحله آبزی فرآوری شده بخش یا مقداری از آب یا مقداری از تمام روغن خود را از دست می دهد.بنابراین جهت تولید یک تن پودر ماهی پودر ماهی جنوب و یا کلیکای با کیفیت خشک به چهار یا پنج تن ماهی نیاز است.

پودر آبزیان دارای کاربردهای فراوانی می باشد که در موارد زیر استفاده می گردد.

خوراک مرغ

خوراک ماهی

خوراک اسب

خوراک خوک

وعده ماهی

تولید لوازم ارایشی و بهداشتی

تولید دارو

از چندین روش جهت تهیه آرد ماهی استفاده می شود، ساده ترین راه این است که بگذارید ماهی قبل از خرد کردن و فشار دادن در معرض آفتاب خشک می شود. این روش هنوز در بعضی از نقاط جهان که کارخانه های فرآوری در دسترس نیستند، مورد استفاده قرار می گیرد، اما محصول نهایی در مقایسه با محصولات ساخته شده با روش های مدرن، بی کیفیت است.

فرآیند تولید پودر ماهی

پختن:

ماهی ها از طریق اجاق گاز تجاری – استوانه ای بلند و بخارپوش – توسط نوار نقاله پیچ دار منتقل می شوند. این مرحله حیاتی در تهیه پودر ماهی است ، زیرا پخت ناقص به این معنی است که مایعات ماهی به طور مطلوبی فشرده نمی شود و پخت بیش از حد مواد را برای فشار دادن نرم می کند. در مرحله پخت هیچ خشکی رخ نمی دهد.

فشردن: ماهی پخته شده درون یک لوله سوراخ دار فشرده می شود و برخی از مایعات آن را بیرون می ریزد و “کیک پرس” باقی می ماند. محتوای آب از 70٪ به حدود 50٪ و روغن به 4٪ کاهش می یابد.

خشک کردن:

کیک پرس با افتادن درون طبل گرم شده خشک می شود. کمبود خشک ممکن است منجر به رشد کپک ها یا باکتری شود. خشک شدن بیش از حد می تواند باعث سوزش و کاهش ارزش غذایی وعده غذایی شود.

روش خشک کردن پودر ماهی

گرمادهی مستقیم: هوای بسیار گرم در دمای 500 درجه سانتیگراد (932 درجه فارنهایت) از مواد عبور داده می شود زیرا به سرعت در یک درام استوانه ای متلاشی می شود. اگر روند با دقت بیشتری کنترل نشود ، آسیب گرما بسیار بیشتر است.

کرمادهی غیرمستقیم: وعده غذایی در داخل یک استوانه حاوی دیسک های بخار خورده ریخته می شود.

آسیاب کردن: وعده خشک شده برای پاک کردن توده ها یا ذرات استخوان [چگونه؟] آسیاب شده است.

آنالیز تقریبی پودر ماهی درجه یک

جدول آناليز تقريبي مقايسه ای پودر ماهی ، پودر دانه سويا وپودر گوشت واستخوان

 میزان تولید پودر ماهی

در ايران 47 کارخانه توليد پودر ماهي وجود دارد که 32 تای آنها با ظرفيت 1200 تن ماده اوليه در روز داير مي باشند. از این رو تولید پودر ماهی در ایران طی سال 1399 میزان 59831  میباشد.

این در حالی است که میزان تقاضای این محصول طی سال گذشته 58678 تن بوده است.         

میزان صادرات پودر ماهی

صادرات محصولات تولیدی داخل به کشور های دیگر می تواند در اقتصاد و ارز آوری کشور تأثیر بسزایی داشته باشد. و به عنوان یکی از این محصولات،  پودر ماهی محصولی خوب شناخته شده است.

صادرات پودر ماهی جنوب به کشورهای مختلف مانند عراق و امارات از مهمترین دلایل کیفیت بالای تولیدات جنوب کشور است. میزان صادرات پودر ماهی در کل سال گذشته 1515 تن میباشد.

میزان واردات پودر ماهی 

در طی سال گذشته میزان کل واردات پودر ماهی در کشور 362 تن بوده است.

 بهترین جایگزین برای پودر ماهی

اگر این مسئله را از منظر اقتصادی بنگریم بهترین جایگزین برای پودر ماهی، سویا میباشد و اگر بحث اقتصادی نباشد پودر گوشت میتواند بهترین جایگزین باشد.

انواع بسته بندی های پودر ماهی

عرضه این محصول به صورت فله ای و  بسته بندی های  40  تا 50 کیلویی میباشد.  این بسته بندی ها در گونی بوده و در صورت درخواست با قیمت بالاتر در پاکت های سه لایه کامپوزیتی بسته بندی میشوند.( قیمت گونی 4 تومن و پاکت 25)

برندهای موجود در بازار

 جایگاه برند در پودر ماهی